Maiandros

Maiandros;

Maiandros, yani Büyük Menderes ilkçağ yazınında en çok adı geçen ırmaklardan biridir. Bütün büyük su yolları gibi Maiandros da Okeanos’la Tethys’in oğlu sayılır. Bu ırmak tanrının birçok kız ve erkek çocukları olmuş derlerdi: Samos (Sisam) adasına adını veren Samia, Kaunos’la Byblis’in anaları olan Kyane, Kallirhoe ve kendisi gibi bir ırmak olan Marsyas ve Babys .

Maiandros’un adı ilkçağdan bu yana özel ad olmaktan çıkmış, kıvrıntılı akışı dolayısıyla ırmağın adı ırmak, yol kıvrıntısı ya da mimaride yılankavi motifler, dilde dolambaçlı konuşmalar için kullanılagelmiştir.

Menderes ırmağının miller taşıyarak, eski zamanlarda denize açılan limanlar olan birçok şehri toprak altında boğduğu bilinmektedir. Bugün bile göz göre göre izlenebilen bu süreç ilkçağdan beri Ege şehirlerinin başlıca bir derdi sayılmaktaydı. Tarihsel çağlarda da bir tanrı bilinen ve tanrı gibi tapınılan Menderes’e karşı Milet halkının ayaklandığı ve tarlalarını bataklık, limanlarını da ova haline getiren bu insafsız tanrıya karşı dava açtığı anlatılır.

Davaya bakan yargıç suçlamayı yerinde görmüş ve tanrıyı Miletlilere ceza ödemeye mahkûm etmiş. Irmak tanrının tapınağında para çok bol olduğu için bu cezayı rahipleri tanrı adına kolaylıkla ödemişler, ama koca ırmak limanları millerle boğmayı gene de sürdürmüş.